Chiều 21/3/2026, tại phường Kon Tum, Liên hiệp các Hội Khoa học và Kỹ thuật tỉnh Quảng Ngãi tổ chức Tọa đàm tư vấn, phản biện đối với hồ sơ nhiệm vụ “Quy hoạch chung xã Ia Đal, tỉnh Quảng Ngãi đến năm 2050”, nhằm ý kiến của các chuyên gia, nhà khoa học để hoàn thiện nội dung trước khi trình cấp có thẩm quyền xem xét, phê duyệt. Tọa đàm do Phó Chủ tịch Thường trực Liên hiệp Hội Đặng Thanh Long và Phó Chủ tịch Liên hiệp Hội Trần Văn Chương đồng chủ trì. Tham dự có Phó Giám đốc Sở Khoa học và Công nghệ Huỳnh Trung Kim, Phó Giám đốc Sở Giáo dục và Đào tạo Đoàn Thành Nhân, cùng đại diện lãnh đạo các sở, ban, ngành liên quan và đông đảo chuyên gia, nhà khoa học. Về phía chủ đầu tư có Phó Chủ tịch UBND xã Ia Đal Nguyễn Tiến Dũng, Chủ tịch Ủy ban MTTQ Việt Nam xã Nguyễn Vĩnh Thịnh và Trưởng phòng Kinh tế xã Chế Hồng Quyền.

Quang cảnh Tọa đàm
Tại Tọa đàm, các đại biểu thống nhất đánh giá việc lập Quy hoạch chung xã Ia Đal đến năm 2050 là yêu cầu cấp thiết trong bối cảnh đồ án quy hoạch cũ đã hết hiệu lực sau năm 2025 theo quy định của Luật Quy hoạch đô thị và nông thôn (sửa đổi năm 2025) và các văn bản liên quan của UBND tỉnh Quảng Ngãi. Việc xây dựng quy hoạch mới không chỉ nhằm cụ thể hóa Quy hoạch tỉnh Quảng Ngãi thời kỳ 2021–2030, tầm nhìn đến năm 2050 mà còn tạo cơ sở pháp lý quan trọng để quản lý đầu tư xây dựng, khai thác hiệu quả các nguồn lực phát triển trên địa bàn. Đồng thời, đây cũng là công cụ định hướng phát triển không gian, phân bố dân cư, hạ tầng kỹ thuật và xã hội một cách đồng bộ, phù hợp với đặc thù của địa phương.
Sau khi nghe đơn vị tư vấn trình bày nội dung nhiệm vụ quy hoạch, các đại biểu đã tập trung thảo luận, đóng góp nhiều ý kiến xác đáng, tiêu biểu như về tính pháp lý và kỹ thuật, các chuyên gia cho rằng việc xác định tỷ lệ bản đồ địa hình trong nhiệm vụ quy hoạch hiện chưa hoàn toàn phù hợp với quy định của Luật Đo đạc và Bản đồ cũng như Thông tư số 43/2025/TT-BXD, cần rà soát, điều chỉnh để bảo đảm tính thống nhất, đồng thời làm rõ trách nhiệm cập nhật, sử dụng cơ sở dữ liệu nền địa lý phục vụ lập quy hoạch.
Bên cạnh đó, liên quan đến dự báo quy mô dân số và sử dụng đất, nhiều ý kiến đề nghị đơn vị tư vấn cần tính toán lại phương pháp dự báo dân số theo hướng sát thực tiễn hơn; việc dự báo dân số tăng thêm hơn 4.000 người đến năm 2050 nhưng bố trí quỹ đất dân dụng ở mức tương đối thấp khoảng 45ha được đánh giá là chưa tương xứng, có thể ảnh hưởng đến khả năng phát triển và khai thác nguồn lực đất đai trong tương lai, do đó cần đối chiếu với các quy chuẩn kỹ thuật quốc gia về quy hoạch xây dựng để xác định quy mô hợp lý.
Một trong những nội dung trọng tâm được hội nghị thảo luận kỹ là đặc thù của xã Ia Đal – địa bàn biên giới có vị trí chiến lược về quốc phòng, an ninh với đường biên dài 47,5km. Các chuyên gia khuyến nghị quy hoạch phải gắn kết chặt chẽ giữa phát triển kinh tế với bảo đảm quốc phòng, an ninh, xác định rõ các khu vực hạn chế phát triển, khu vực bảo tồn và hành lang an ninh. Với mật độ dân cư thấp (23 người/km²) và tỷ lệ che phủ rừng cao, Ia Đal cần ưu tiên định hướng kinh tế sinh thái và lâm nghiệp bền vững.
Đồng thời, quy hoạch phải giải quyết được bài toán xã hội khi dân số chủ yếu là đồng bào dân tộc thiểu số phía Bắc di cư đến làm công nhân cao su... Việc xây dựng các điểm dân cư mới phải quan tâm đến yếu tố văn hóa của cộng đồng dân cư di cư, bảo đảm sinh kế và nâng cao chất lượng nguồn nhân lực tại chỗ.
Kết luận Tọa đàm, lãnh đạo Liên hiệp các Hội Khoa học và Kỹ thuật tỉnh đề nghị đơn vị tư vấn và UBND xã Ia Đal tiếp thu đầy đủ các ý kiến góp ý, phản biện của các chuyên gia, nhà khoa học để hoàn thiện hồ sơ nhiệm vụ quy hoạch. Trong đó, cần chú trọng đánh giá toàn diện tiềm năng phát triển theo hướng đa cực, khai thác hiệu quả lợi thế khu vực cửa khẩu giáp Campuchia; bổ sung nội dung phân kỳ đầu tư, xác định lộ trình thực hiện quy hoạch theo từng giai đoạn cụ thể, bảo đảm tính khả thi; đồng thời xây dựng phương án bố trí dân cư gắn với tạo việc làm, sinh kế bền vững, nhất là đối với đồng bào dân tộc thiểu số trên địa bàn. Việc hoàn thiện nhiệm vụ quy hoạch chung xã Ia Đal đến năm 2050 được kỳ vọng sẽ tạo nền tảng quan trọng để địa phương phát huy lợi thế, khai thác hiệu quả tiềm năng, hướng tới phát triển bền vững, xứng tầm với vị trí chiến lược khu vực biên giới của tỉnh trong giai đoạn tới.
Kim Cường