Diễn văn về ý nghĩa ngày Khoa học và Công nghệ Việt Nam 18/5
Sáng 16-5, UBND tỉnh Quảng Ngãi tổ chức gặp mặt và tôn vinh trí thức khoa học và công nghệ nhân Ngày Khoa học và Công nghệ Việt Nam - 18/5. Dự buổi gặp mặt có Phó Bí thư Thường trực Tỉnh ủy, Trưởng đoàn đại biểu Quốc hội tỉnh Quảng Ngãi Đặng Ngọc Huy; Phó Chủ tịch Thường trực HĐND tỉnh Nguyễn Cao Phúc; Phó Chủ tịch UBND tỉnh Trần Phước Hiền và các đồng chí trong Ban Thường vụ Tỉnh ủy; các đồng chí nguyên lãnh đạo tỉnh qua các thời kỳ; lãnh đạo các sở, ngành, địa phương và hơn 200 trí thức, chuyên gia và nhà khoa học của tỉnh.

Ban Biên tập Trang Thông tin điện tử giới thiệu toàn văn Diễn văn về ý nghĩa ngày Khoa học và Công nghệ Việt Nam 18/5 của đồng chí Lê Quang Thích, nguyên Quyền Chủ tịch UBND tỉnh, Bí thư Đảng đoàn, Chủ tịch Liên hiệp các Hội Khoa học và Kỹ thuật tỉnh tại buổi gặp mặt.

Kính thưa:

-  Đ/c Đặng Ngọc Huy, Phó Bí thư Thường trực Tỉnh ủy, Trưởng đoàn Đại biểu Quốc hội tỉnh.

- Các đc lãnh đạo và nguyên lãnh đạo tỉnh. 

- Quý vị đại biểu, các vị khách quý và các chuyên gia, nhà khoa học kính mến!

Trong suốt chặng đường xây dựng và phát triển đất nước, khoa học và công nghệ không chỉ khẳng định vai trò và sức mạnh vô cùng to lớn trong các lĩnh vực công nghiệp hóa, hiện đại hóa đất nước mà còn trở thành động lực then chốt của sự nghiệp đổi mới và phát triển. Những thành tựu KH&CN ngày càng được quan tâm, nghiên cứu, ứng dụng, phổ biến và áp dụng sâu rộng trong thực tiễn, tác động tích cực đến phát triển kinh tế - xã hội, góp phần cải thiện chất lượng cuộc sống, nâng cao dân trí, bảo tồn và phát huy những giá trị tốt đẹp của văn hóa, con người Việt Nam. Sự phát triển của KHCN gắn liền với sự trưởng thành lớn mạnh của đội ngũ trí thức KHCN.

Vào ngày 18/5/1963, Chủ tịch Hồ Chí Minh đã thay mặt Trung ương Đảng và Chính phủ đến dự và chúc mừng Đại hội Đại biểu Hội Phổ biến khoa học và kỹ thuật Việt Nam lần thứ nhất (tiền thân của Liên hiệp các Hội KH&KT Việt Nam). Trong bài phát biểu của mình, Người đã tổng kết những luận điểm quan trọng nhất về phát triển KH&CN ở nước ta, đồng thời giao nhiệm vụ vừa khó khăn, nhưng lại vừa vinh quang cho giới trí thức KH&CN Việt Nam. Người khẳng định: “Chúng ta đều biết rằng trình độ KH&KT của ta hiện nay còn thấp kém... Nhiệm vụ của khoa học là ra sức cải biến những cái đó…Khoa học phải tự sản xuất mà ra và phải trở lại phục vụ sản xuất, phục vụ quần chúng, nhằm nâng cao năng suất lao động và không ngừng cải thiện đời sống của nhân dân, bảo đảm cho chủ nghĩa xã hội thắng lợi…Các cô, các chú phải ra sức đem hiểu biết KH&KT của mình truyền bá rộng rãi trong nhân dân lao động, để nhân dân thi đua sản xuất nhiều, nhanh, tốt, rẻ…”.

Lời căn dặn ngắn gọn, súc tích của Chủ tịch Hồ Chí Minh trải qua 60 năm nhưng vẫn còn nguyên giá trị, thể hiện tầm nhìn chiến lược sâu rộng, tư tưởng lớn của Người đối với định hướng phát triển lâu dài của nền KH&CN nước nhà.

        Đảng ta luôn nhất quán chủ trương khoa học và công nghệ là quốc sách hàng đầu, là động lực then chốt để phát triển lực lượng sản xuất hiện đại sự nghiệp xây dựng phát triển đất nước và rất coi trọng việc xây dựng phát triển đội ngũ trí thức xứng tầm,  đáp ứng với yêu cầu đổi mới, phát triển, hội nhập trong thời đại mới-kỷ nguyên mới-kỷ nguyên cạnh tranh vươn lên trên nền tảng KHCN đang diễn ra với tốc độ nhanh chưa từng có trên toàn thế giới.

Và để nêu cao tinh thần, trách nhiệm của cộng đồng xã hội đối với sự nghiệp KH&CN, tôn vinh quá trình lao động, sáng tạo, cống hiến của đội ngũ trí thức KH&CN Việt Nam, tại kỳ họp thứ 5, Quốc hội khóa XIII đã thông qua Luật KH&CN và thống nhất chọn ngày 18 tháng 5 hàng năm là Ngày KH&CN Việt Nam.

Mục đích của việc chọn đúng ngày này là để nêu cao tinh thần, trách nhiệm của cộng đồng xã hội đối với sự nghiệp KH&CN, tôn vinh quá trình lao động, sáng tạo, cống hiến của đội ngũ trí thức KH&CN Việt Nam. Theo đó, ngày KH&CN Việt Nam đã, đang và sẽ là ngày hội để tôn vinh những người làm khoa học, giới thiệu các kết quả nghiên cứu khoa học và phát triển công nghệ, thúc đẩy ứng dụng khoa học công nghệ vào sản xuất. Đây cũng là dịp để nâng cao nhận thức và khơi dậy niềm tự hào về trí tuệ Việt Nam, tinh thần đam mê lao động sáng tạo trong các tầng lớp nhân dân, đặc biệt là thế hệ trẻ Việt Nam trong công cuộc xây dựng và phát triển đất nước. Cũng từ cột mốc lịch sử ấy, ngày 18/5 hàng năm trở thành ngày có ý nghĩa lịch sử đặc biệt quan trọng không chỉ với ngành KH&CN, mà còn với tất cả những ai đam mê khoa học, sáng tạo, khởi nghiệp.

Kính thưa quý vị đại biểu, các vị khách quý!

Trong suốt nhiều thập kỷ, nhờ học tập và lĩnh hội tư tưởng chỉ đạo của Chủ tịch Hồ Chí Minh, cùng với việc quán triệt sâu sắc Cương lĩnh, đường lối của Đảng, Hiến pháp và pháp luật của Nhà nước, Đảng bộ tỉnh đã lãnh đạo cả hệ thống chính trị, các thành phần kinh tế và toàn dân trong tỉnh tham gia phát triển KH&CN và xây dựng đội ngũ trí thức.

Nhờ  đó:

Khoa học và công nghệ tỉnh ta phát triển khá toàn diện cả về nền tảng pháp lý cho hoạt động khoa học và công nghệ với nhiều chủ trương, cơ chế chính sách được TU, HĐND, UBND tỉnh ban hành; khoa học và công nghệ đã thực sự có những đóng góp quan trọng trong sự nghiệp công nghiệp hóa, hiện đại hóa tỉnh nhà; tiềm lực khoa học và công nghệ bao gồm nguồn nhân lực trí tuệ, kết cấu hạ tầng, cơ sở vật chất kỹ thuật có bước phát triển khá nhanh, nhất là trong những năm gần đây.

Đội ngũ trí thức khoa học và công nghệ tỉnh nhà ngày càng lớn mạnh cả về số lượng và chất lượng. Tính đến nay, Quảng Ngãi có hơn 48.000 người có trình độ cao đẳng trở lên, trong đó có hơn 31.000 trí thức đang làm việc ở các cơ quan đảng, nhà nước, mặt trận tổ quốc và các tổ chức chính trị xã hội, các đơn vị sự nghiệp, trường học, lực lượng vũ trang, các doanh nghiệp trực thuộc Đảng ủy Khối cơ quan và doanh nghiệp, có khoản 8.000 trí thức đã nghỉ hưu. Có hơn 1.500 trí thức nghiên cứu khoa học và phát triển công nghệ, 69 tiến sĩ, 43 nghiên cứu sinh, hơn 2.700 thạc sĩ, 37 nhà giáo ưu tú và 60 thầy thuốc ưu tú.

 Từ người trí thức tham gia công tác lãnh đạo, chỉ đạo, quản lý điều hành, đến người trí thức thực thi công vụ, những trí thức nghỉ hưu, trí thức trong các tổ chức kinh tế và trí thức trong các tầng lớp Nhân dân đã thể hiện vai trò đi đầu, nòng cốt trong việc tạo ra những sản phẩm có giá trị trên mọi lĩnh vực chính trị, kinh tế, văn hóa, xã hội, quốc phòng, an ninh, đối ngoại và xây dựng Đảng; đã tích cực tham gia góp ý, hiến kế, đề xuất những vần đề lớn mang tính chủ trương, cơ chế chính sách và giữ vai trò quan trọng trong việc tăng cường củng cố khối liên minh công nhân- nông dân-trí thức, góp phần xây dựng khối đại đoàn kết toàn dân tộc trong tỉnh.

Những đóng góp trên mọi lĩnh vực, mọi vị trí công tác của đội ngũ trí thức đã góp phần quan trọng trong xây dựng phát triển quê hương Núi Ấn-Sông Trà- Quảng Ngãi thân yêu. Tính đến thời điểm cuối năm 2022, xét về mặt kinh tế, Quảng Ngãi là tỉnh có quy mô nền kinh tế đứng thứ 4/14 tỉnh thành phố của Vùng miền trung, đứng thứ 18/63 tỉnh thành cả nước, GRDP bình quân đầu người đứng thứ 2/14 tỉnh thành Vùng miền trung; là tỉnh có thu ngân sách và tốc độ tăng trưởng cao trong khu vực. Thành quả này là sự kết tinh công sức trí tuệ của Đảng bộ, chính quyền và Nhân dân qua nhiều thế hệ, nhiều nhiệm kỳ, trong đó có sự đóng góp không nhỏ của đội ngũ trí thức KHCN gắn liền với những tác động của ngành KHCN tỉnh nhà. Chúng ta rất vui mừng và rất đỗi tự hào!

Kính thưa quý vị đại biểu, các vị khách quý,

Có một điều mà ai trong chúng ta cũng đều ghi nhớ và cần tiếp tục truyền lại cho thế hệ mai sau. Đó là, trong suốt chiều dài lịch sử dựng nước và giữ nước của dân tộc, cha ông ta luôn quý trọng hiền tài và đội ngũ trí thức, coi hiền tài là nguyên khí quốc gia. Ngay từ khi mới giành lại được độc lập, Chủ tịch Hồ Chí Minh kính yêu cũng đã nói: “Nước nhà cần phải kiến thiết. Kiến thiết cần phải có nhân tài”.

Do, đó, việc trọng dụng người tài đức, trong bối cảnh toàn cầu hóa và xu thế phát triển khoa học và công nghệ của cuộc Cách mạng công nghiệp lần thứ tư đã được Tỉnh ủy nhất quán về mặt quan điểm trong xây dựng phát triển tỉnh là phải bằng và dựa vào khoa học, công nghệ; phát triển khoa học và công nghệ là quốc sách hàng đầu, giữ vai trò then chốt trong sự nghiệp xây dựng phát triển; gắn liền với sự nghiệp chăm lo xây dựng đội ngũ trí thức tỉnh nhà.

Rõ ràng, nhiệm vụ quy tụ, tập hợp, đoàn kết, xây dựng, phát hiện, tôn vinh, phát huy trí tuệ của đội ngũ trí thức tỉnh ta là một nhiệm vụ quan trọng đối với các cấp, các ngành, nhất là đối với Liên hiệp các Hội Khoa học và Kỹ thuật tỉnhSở Khoa học và Công nghệ.

Gặp mặt, tôn vinh trí thức khoa học và công nghệ tiêu biểu là một sự kiện có ý nghĩa nhân văn rất lớn đối với đội ngũ trí thức, thể hiện sự quan tâm, coi trọng, đãi ngộ của Tỉnh ủy-HĐND-UBND tỉnh đối với trí thức.

 Danh hiệu Trí thức khoa học và công nghệ tiêu biểu là sự ghi nhận, tôn vinh các trí thức có nhiều thành tích khoa học và có những công trình đóng góp cho sự phát triển chung của tỉnh. Từ đó động viên, khuyến khích sự nỗ lực, vươn lên của cộng đồng trí thức KHCN, tiếp tục truyền cảm hứng, tạo ra động lực lan tỏa, thúc đẩy lao động sáng tạo để trí thức tỉnh nhà tiếp tục cống hiến nhiều hơn nữa cho sự nghiệp xây dựng phát triển tỉnh vì mục tiêu dân giàu, nước mạnh, dân chủ, công bằng, văn minh và vì một Quảng Ngãi văn minh, phồn thịnh!.

Kính thưa quý vị đại biểu, các vị khách quý

Bên cạnh những thành tựu đã đạt được, vẫn còn những tồn tại, hạn chế: Đó là khoa học và công nghệ chưa thực sự trở thành động lực, giữ vai trò then chốt cho phát triển; năng lực và trình độ KHCN của tỉnh còn thấp, tăng trưởng của tỉnh chưa dựa trên nền tảng KHCN và đổi mới sáng tạo. Số lượng và chất lượng đội ngũ trí thức Quảng Ngãi phân bổ và cơ cấu chưa đồng đều. Năng lực lãnh đạo, quản lý của một bộ phận trí thức là cán bộ lãnh đạo các cấp còn hạn chế, chưa ngang tầm yêu cầu nhiệm vụ trong thời kỳ hội nhập. Trí thức là cán bộ lãnh đạo, quản lý, tham mưu ở tầm chiến lược, có trình độ sau đại học và chuyên gia đầu ngành còn ít, đặc biệt hiện đang thiếu hụt nguồn nhân lực trong lĩnh vực y tế, khoa học, công nghệ, kỹ thuật cao. Năng lực tham mưu đề xuất, hiệu quả công việc của một bộ phận trí thức chưa tương xứng với bằng cấp đã có. Khả năng sử dụng, ứng dụng tin học và ngoại ngữ của một bộ phận trí thức còn yếu, nhất là trong chuyển đổi số, khởi nghiệp, đổi mới sáng tạo. Chưa có nhiều các sản phẩm có hàm lượng chất xám, hàm lượng khoa học và công nghệ phục vụ cho sản xuất và đời sống của người dân. Các công trình nghiên cứu tầm cỡ quốc gia, khu vực và quốc tế còn ít, khả năng hội nhập quốc tế về khoa học và công nghệ còn rất khiêm tốn... 

Kính thưa quý vị đại biểu, các vị khách quý

Ngày nay, để thực hiện thắng lợi Nghị quyết Đại hội lần thứ XIII của Đảng và Nghị quyết Đại hội Đảng bộ tỉnh lần thứ XX, với tinh thần tiếp tục quán triệt, thực hiện nhất quán chủ trương khoa học và công nghệ là quốc sách hàng đầu, là động lực then chốt, thúc đẩy đổi mới sáng tạo, chuyển giao, ứng dụng và phát triển mạnh mẽ khoa học và công nghệ để phát triển lực lượng sản xuất hiện đại, đổi mới mô hình tăng trưởng, nâng cao năng suất, chất lượng, hiệu quả và sức cạnh tranh của nền kinh tế; đóng góp tích cực, hiệu quả cho công cuộc xây dựng, phát triển đất nước, xây dựng quê hương Quảng Ngãi văn minh, phồn thịnh.

Nhận thức sâu sắc những nhiệm vụ quan trọng do Đảng, Tỉnh ủy và Nhà nước đề ra trong tình hình bối cảnh mới, đội ngũ trí thức Quảng Ngãi không ngừng nâng cao trách nhiệm, nghĩa vụ và đạo đức nghề nghiệp; nung nấu ý chí, khát vọng vươn lên, với lòng yêu nước, yêu quê hương nồng nàn, sẵn sàng cống hiến, không ngừng học hỏi, tìm tòi, trau dồi chuyên môn nghiệp vụ để có tầm nhìn, có khả năng cảnh báo sớm và năng lực tư vấn, phản biện xã hội, hiến kế, đề xuất đối với những vấn đề TU, HĐND, UBND tỉnh và Nhân dân yêu cầu và rộng hơn nữa, về tất cả các vấn đề liên quan đến cuộc sống của xã hội, từ đó đề xuất cách giải quyết tốt nhất những vấn đề được đặt ra.

Ngày Khoa học và Công nghệ Việt Nam 18/5 nhắc nhở đội ngũ trí thức Quảng Ngãi ngày nay hãy miệt mài hơn nữa, sáng tạo hơn nữa, tạo ra nhiều giá trị hơn nữa cho cuộc sống từ các công trình nghiên cứu, phát minh, sáng chế của mình. Phải hành động thật sự với một khát vọng vươn lên thật sự! Phải chứng tỏ là lực lượng tiên phong trong đổi mới sáng tạo! Phải cố gắng nỗ lực phấn đấu để trở thành là những người dẫn dắt, những người định hướng, mở lối đi mới, luôn sáng tạo, khám phá ra tri thức mới và đem kiến thức, tri thức mới của mình áp dụng vào thực tiễn để phục vụ cho mọi người dân trong tỉnh. Anh chị em trí thức chúng ta phải thường xuyên rèn luyện phẩm chất, bản lĩnh chính trị, có tấm lòng yêu nước, thương dân, có chí khí và hoài bão, đóng góp xứng đáng vào sự nghiệp công nghiệp hóa, hiện đại hóa đất nước, xây dựng và bảo vệ Tổ quốc, xây dựng quê hương Quảng Ngãi thân yêu của chúng ta không ngừng đổi mới và phát triển!

Kính thưa các đc lãnh đạo tỉnh và quý vị đại biểu !

 Trước khát vọng vì một Việt Nam hùng cường, một Quảng Ngãi văn minh phồn thịnh; tôi xin thay mặt đội ngũ trí thức Quảng Ngãi trân trọng tha thiết kính đề nghị Đảng và Nhà nước, TU, HĐND, UBND tỉnh khẳng định vai trò mang tính quyết định của mình trong việc xây dựng đội ngũ trí thức. Trước hết, Tỉnh ủy, HĐND, UBND tỉnh phải có những quan điểm, chủ trương, nhiệm vụ, giải pháp đột phá mới để phát triển nhanh và nâng cao chất lượng đội ngũ trí thức khoa học và công nghệ; trong đó có nội hàm phát triển trí thức từ sự đổi mới phương thức lãnh đạo của Đảng và những cơ chế chính sách của Nhà nước cả về nhận thức, tư tưởng đến phương pháp xây dựng đội ngũ trí thức.

Và, chính sự có mặt của các đồng chí nguyên lãnh đạo tỉnh và các đc lãnh đạo tỉnh trong buổi gặp mặt với trên 200 trí thức, chuyên gia, nhà khoa học hôm nay, đã nói lên sự quan tâm của lãnh đạo tỉnh đối với sự nghiệp phát triển KHCN và xây dựng đội ngũ trí thức tỉnh nhà. Chúng ta tin tưởng lãnh đạo tỉnh sẽ tiếp tục quan tâm nhiều hơn nữa trong thời gian tới.

Nhân Ngày Khoa học và Công nghệ Việt Nam, cho phép tôi trân trọng bày tỏ lời cảm ơn, tri ân và biết ơn sâu sắc tới thế hệ các đồng chí lãnh đạo, nguyên lãnh đạo tỉnh, các nhà khoa học, các trí thức tiền bối - chính nhờ vào lòng tâm huyết, tài năng và trí tuệ của các đồng chí đã truyền lửa cho các thế hệ anh chị em chúng tôi hôm nay có những phẩm chất khoa học tốt đẹp, trung thực và niềm đam mê vô bờ bến.

Trong không khí trang trọng của buổi gặp mặt, tôn vinh “ Trí thức Khoa học và công nghệ tiêu biểu tỉnh Quảng Ngãi” Nhân Ngày KH&CN Việt Nam hôm nay, một lần nữa tôi xin gửi tới các đồng chính lãnh đạo tỉnh, nguyên lãnh đạo tỉnh, quý vị đại biểu, các vị khách quý, các chuyên gia, các nhà khoa học, các trí thức, những người đam mê sáng tạo khoa học kỹ thuật lời cảm ơn chân thành, lời chúc mừng sức khỏe, thành công trong sự nghiệp và hạnh phúc trong cuộc sống.

Xin trân trọng cảm ơn./.

Quảng Ngãi, ngày  16  tháng 5 năm 2023

Lê Quang Thích, Bí thư Đảng đoàn, Chủ tịch Liên hiệp các Hội Khoa học và Kỹ thuật tỉnh.

 

 

Các tin, bài khác